Một số mẹo khắc phục lỗi chính tả

<div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> <br /></div> <div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"> <a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEjpOGLBW6sfSesN7BWUZLO1USO5Gjf4uEkL9IYP2YV6MGILwHbIKIr8EISluzXKto47_UBx1s74-mH4m-3AsQ7kJ1RnoYKUwi9YOcL0-iL2u5czq7E6vMSH4LeIqRcWF22MQdfJ8jQbHwg/s1600/meo-vat.jpg" imageanchor="1" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEjpOGLBW6sfSesN7BWUZLO1USO5Gjf4uEkL9IYP2YV6MGILwHbIKIr8EISluzXKto47_UBx1s74-mH4m-3AsQ7kJ1RnoYKUwi9YOcL0-iL2u5czq7E6vMSH4LeIqRcWF22MQdfJ8jQbHwg/s1600/meo-vat.jpg" /></a></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> <br /></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">              Có thể nói, chính tả là một vấn đề có tính phổ quát đối với mọi thứ chữ viết ghi âm được dùng hiện nay trên thế giới. Ở mỗi thứ chữ viết ghi âm, bao giờ cũng có vấn đề nên viết thế nào cho đúng chính tả.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">             Tiếng Việt là ngôn ngữ thống nhất. Chính tả tiếng Việt về căn bản là một chính tả thống nhất. Tuy nhiên, do tiếng Việt có nhiều phương ngữ, thổ ngữ nên bên cạnh tính thống nhất là chủ đạo, nó cũng có những nét dị biệt khá rõ ràng trong cách phát âm, cách dùng từ giữa các vùng và tạo ra ấn tượng mạnh mẽ về sự tồn tại  trong thực tế ba “giọng” nói khác nhau: “ giọng miền Bắc, giọng miền Trung và giọng miền Nam”, tương ứng với ba vùng phương ngữ Bắc Bộ, Trung Bộ và Nam Bộ. Đặc điểm phát âm đặc trưng cho từng vùng khác với phát âm chuẩn chính là nguyên nhân dẫn đến những cách viết sai chính tả. Chẳng hạn, chính tả phân biệt <span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">tr </span>và <span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">ch, s</span> và <span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">x</span>…nhưng phát âm của người Hà Nội không có sự phân biệt này. Vì vậy, khi viết, họ rất dễ nhầm lẫn các phụ âm này với nhau. Trong khi đó, phát âm của người miền Trung lại không phân biệt thanh hỏi/ thanh ngã nên khi nói cũng như khi viết, họ thường nhầm lẫn các thanh ấy v.v…</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">             Trong thực tế, những lỗi chính tả thường gặp trong tiếng Việt khá đa dạng, phản ánh bức tranh phương ngữ của tiếng Việt trên các miền đất nước. Song, lỗi chính tả mà chúng ta hay mắc phải nhất là<span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">lỗi về phụ âm đầu</em></span>. Để khắc phục lỗi này, chúng ta có nhiều cách. Tuy nhiên, trong khuôn khổ bài viết này, chúng tôi sẽ đề cập tới giải pháp khắc phục lỗi chính tả một cách đơn giản và tương đối hiệu quả, đó là <span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">dùng các mẹo chính tả.</em></span></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> <br /></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> <span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">            </em></span>Có thể coi, mẹo chính tả là những cách thức giản tiện, dễ nhớ do các nhà ngôn ngữ đặt ra. Mẹo chính tả giúp cho người viết dễ dàng tìm ra cách viết đúng một cách nhanh nhất mà không cần phải tra cứu từ điển.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> <span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">1.Lẫn lộn L và N</span></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> Đây là lỗi khá phổ biến ở ngoại thành Hà Nội và đồng bằng Bắc Bộ nói chung. Sự lẫn lộn về mặt từ vựng đã khiến nhiều trường hợp trong khi nói và viết đã nhầm lẫn giữa L và N. Để khắc phục lỗi này, ta có các mẹo sau:</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">*<span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Mẹo về âm đệm</span></em>: L có thể đứng trước âm đệm, còn N thì không.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> Theo thống kê, các vần có âm đệm trong tiếng Việt là oa, oă, uâ, oe, uê, uy. Vì vậy, chỉ cần nhớ câu sau “ <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Ngoa ngoắt Tuấn khoe quê Thúy</em>”để nhận biết vần có âm đệm là có thể áp dụng mẹo này.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> Theo mẹo này, ta có thể yên tâm viết: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">lòa xòa, cái loa,loắt choắt, loăn quăn, luẩn quẩn, lí luận, quần loe, lóe sáng, luyến tiếc, luyện tập, lũy thừa, liên lụy…</em></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> Mẹo này có một ngoại lệ: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">noãn</em> nghĩa là trứng chỉ dùng trong hai từ Hán Việt là <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">noãn cầu</em> và <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">noãn sào</em>.</div> <ul style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; list-style-image: initial; list-style-position: initial; margin: 0px 0px 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> <li style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px 0px 0px 30px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Mẹo láy âm :</em></span> Khi ở vị trí thứ nhất trong một từ láy âm, L có thể láy âm với các âm đầu khác, còn N thì không có khả năng này.</li> </ul> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> Vậy, nếu gặp một tiếng không rõ viết với L hay N, ta hãy thử tạo một từ láy âm phụ âm đầu. Nếu tiếng đó có thể đứng trước thì nó được viết với L.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> Sau đây là một số ví dụ về khả năng láy phụ âm đầu rất rộng rãi của L:</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> -          L láy với B: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">lắp bắp, lõm bõm, lạch bạch, lấn bấn, lu bù…</em></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> -          L láy với C (K, Q): <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">la cà, lục cục, lấn cấn, lẩm cẩm, luẩn quẩn, loăng quăng…</em></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> -          L láy với D: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">lở dở, lim dim, lai dai…</em></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> -          L láy với Đ: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">lốm đốm, lục đục, lờ đờ, lao đao, long đong, lênh</em> <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">đênh</em>…</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> -          L láy với H: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">lúi húi, loay hoay</em>…</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> -          L láy với M: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">lơ mơ, liên miên, lễ mễ, lan man, lề mề…</em></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> -          L láy với X: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">lao xao,lăng xăng, loăn xoăn, lèo xèo</em>…</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> -          L láy với T: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">le te,lon ton, lách tách, lung tung, lả tả…</em></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> -          L láy với R: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">lai rai, lâm râm, lè rè…</em></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> -          L láy với V: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">lởn vởn, lảng vảng, lặt vặt…</em></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> -          L láy với CH: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">loắt choắt, loạc choạc, lanh chanh,loạng choạng…</em></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> -          L láy với NH: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">lăng nhăng, lam nham, lải nhải, lảm nhảm…</em></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> -          L láy với KH:<em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">lom khom, lọm khọm, lụ khụ…</em></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> -          L láy với NG: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">lơ ngơ, loằng ngoằng, lêu nghêu</em>…</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> Trong trường hợp tiếng đang xét ở vị trí thứ hai của từ láy âm, ta lại có một quy tắc khác: L láy âm với các âm khác ngoài GI và âm đầu zêzo mà không láy âm với các âm khác.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> Chẳng hạn ta có:</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> -          L láy âm với B<em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">: bông lông, bảng lảng, bằng lăng…</em></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> -          L láy với CH: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">chói lọi, cheo leo,chìm lỉm…</em></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> -          L láy với KH<em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">: khóc lóc, khéo léo, khét lẹt…</em></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> Trong khi đó, N chỉ láy với GI và âm đầu zêzo: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">giãy nảy, gian nan,áy náy, ảo não…</em></div> <ul style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; list-style-image: initial; list-style-position: initial; margin: 0px 0px 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> <li style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px 0px 0px 30px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Mẹo đồng nghĩa lài- nhài</em></span>: Khi gặp một tiếng chưa rõ viết với L hay N mà thấy đồng nghĩa với một tiếng khác viết với NH thì có thể kết luận tiếng chưa rõ ấy sẽ được viết với L.</li> </ul> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> Có thể minh họa mẹo này qua các ví dụ sau: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Lài- nhài, lầm- nhầm, lem- nhem, lời- nhời, loáng – nhoáng, lố lăng- nhố nhăng…</em></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> </em><span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">2. Lẫn lộn TR với CH</span></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">* <span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Mẹo thanh điệu trong từ Hán- Việt</span></em><span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">:</span> Những từ Hán- Việt mang <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">dấu nặng</em> và <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">dấu huyền</em> đều chỉ đi với TR mà không đi với CH.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> - TR đi với dấu nặng: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Trịnh trọng, trị giá, trụy lạc, trục lợi, trụ sở, vũ trụ, thổ trạch,trạm xá, hỗ trợ, triệu phú, trận mạc…</em></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> - TR đi với dấu huyền: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Truyền thống, từ trường, trần thế , trù bị, trùng hợp, phong trào, lập trường ,trầm tích, trừng trị…</em></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> <span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">* Mẹo láy âm:</em></span> CH láy âm với các phụ âm khác ở vị trí đứng trước hoặc đứng sau, trái lại TR không láy âm đầu với các phụ âm khác , trừ bốn ngoại lệ đều là láy với L: Trọc lóc, trụi lũi, trót lọt, trẹt lét…</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> <span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">-</em></span> CH đứng ở vị trí thứ nhất: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Chơi bời, chèo bẻo, cheo leo, chìm lỉm, chi li, chói lọi, chểnh mảng, chào mào, chộn rộn, chình rình,choáng váng, chờn vờn, chon von, chơi vơi, chót vót, chênh vênh, chạng vạng…</em></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> - CH đứng ở vị trí thứ hai<em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">: Loắt choắt, lau chau, lanh chanh, lã chã, loạng choạng, lởm chởm,loai choai…</em></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> <span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">* Mẹo đồng nghĩa tranh – giành:</em></span> Khi gặp một tiếng chưa rõ viết với CH hay TR mà lại đồng nghĩa với một từ viết với GI thì từ đó phải được viết với TR.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> Ví dụ: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Tranh- giành, nhà tranh- nhà gianh, trầu – giầu, trai- giai, trăng- giăng, tráo trở- giáo giở,, trối trăng- giối giăng, trời- giời, tro- gio, trả- giả…</em></div> <ul style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; list-style-image: initial; list-style-position: initial; margin: 0px 0px 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> <li style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px 0px 0px 30px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Mẹo trường từ vựng:</em></span></li> </ul> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> -          Mẹo cha- chú: Những từ chỉ quan hệ thân thuộc trong gia đình thì viết với CH chứ không viết với TR: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Cha, chú, chị, chồng, cháu, chắt, chút , chít…</em></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> -          Mẹo chum- chạn: Đồ dung trong gia đình được viết với CH chứ không viết với TR: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Cái chạn, cái chum, cái chai, cái chiếu, cái chăn, cái chõng, cái chày giã gạo, cái chổi, cái chuồng gà, cái</em> <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">chĩnh, cái chậu</em>…( Có một ngoại lệ: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Cái tráp</em>).</div> <ul style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; list-style-image: initial; list-style-position: initial; margin: 0px 0px 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> <li style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px 0px 0px 30px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Mẹo kết hợp âm đệm:</em></span> TR không đi với các vần oa, oă, oe. Chỉ có CH là đi với các vần này.</li> </ul> <ol start="3" style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; list-style-image: initial; list-style-position: initial; margin: 0px 0px 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> <li style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px 0px 0px 30px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"><span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> Lẫn lộn S và X</span></li> </ol> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> <span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">* Mẹo kết hợp âm đệm: </em></span>S không đi với các vần <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">oa, oă,oe, uê</em>, chỉ có X là đi với các vần này.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> Ví dụ: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Xoa tay, xoay xở, cây xoan, xoắn lại, tóc xoăn, xòa tay, xoen xoét, xuề xòa, xuyên qua…(</em>Có các trường hợp ngoại lệ như <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">soát </em>trong <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">rà soát, kiểm soát…, soạn</em> trong <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">soạn bài</em> và những trường hợp điệp âm đầu trong từ láy: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">suýt soát, sột soạt, sờ soạng</em>…</div> <ul style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; list-style-image: initial; list-style-position: initial; margin: 0px 0px 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> <li style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px 0px 0px 30px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Mẹo láy âm:</em></span> Chỉ có X mới láy âm với các âm đầu khác, còn S không có khả năng này.</li> </ul> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> Ví dụ như: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Bờm xơm, bờm xờm, lao xao, lòa xòa, liêu xiêu, loăn xoăn, liểng xiểng, lộn xộn, lì xì, xoi mói, xích mích,…</em></div> <ul style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; list-style-image: initial; list-style-position: initial; margin: 0px 0px 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> <li style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px 0px 0px 30px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Mẹo từ vựng:</em></span></li> </ul> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> -          Tên các thức ăn và đồ dùng liên quan đến việc nấu nướng, ăn uống thường viết với X. Ví dụ như: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Xôi, xa lat, lạp xường, xúc xích, cái xanh, cái xoong, cái xiên nướng thịt…</em></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> -          Hầu hết các danh từ còn lại viết với S. Chặng hạn như: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Ông sư, bà sãi, cây sen, cây sim, cây sồi, cây sung, cái sọt, sợi dây, sao, sương giá, sông, suối, sấm, sét…( </em>Có các trường hợp ngoại lệ<em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> : Chiếc xe, cái xuồng, cây xoan, cây xoài, trạm xá, xương, cái túi sách hay cái xắc, cái xẻng, mùa xuân…</em></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> <span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">4. Lẫn lộn R với D và GI</span></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> Người miền Bắc không phân biệt R với D và GI trong phát âm nên thường lẫn lộn chúng trong chữ viết. Có thể dùng một số mẹo đơn giản sau để khắc phụ lỗi này.</div> <ul style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; list-style-image: initial; list-style-position: initial; margin: 0px 0px 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> <li style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px 0px 0px 30px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Mẹo về âm đệm:</em></span> R và GI không kết hợp với âm đệm, chỉ có D mới kết hợp với các vần này. Chẳng hạn như: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Dọa nạt, hậu</em> <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">duệ, kiểm duyệt, duy trì, duy nhất</em>…(Trường hợp ngoại lệ <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">roa</em> trong <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">cu- roa</em>).</li> <li style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px 0px 0px 30px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Mẹo láy âm “Co ro-</em></span><span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> bịn rịn”: </span>R láy âm với B và C ( K) là những hình thức mà D không có. Ví dụ như:<em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Bịn rịn, bủn rủn, bứt rứt, bối rối, co ro, cập rập…</em></li> <li style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px 0px 0px 30px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Mẹo run rẩy-</em></span><span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> rừng rưc:</span> Những từ láy điệp âm đầu R mô phỏng <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">tiếng động tượng thanh,</em>chỉ sự <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">rung động</em> ở nhiều cung bậc khác nhau, chỉ những <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">sắc thái ánh sáng động, tươi, chói</em> đều viết với R. Ví dụ như: <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Rì rào, rả rích, răng rắc, rầm rập, róc rách, rúc rích, ra rả, run rẩy, rung rinh, rón rén, rập rình, rạo rực, rần rật, rực rỡ, rừng rực, roi rói, rạng rỡ…</em></li> </ul> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> <span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"> </span>Trên đây là các mẹo để khắc phục lỗi chính tả. Tuy nhiên, đó không phải là cách duy nhất. Những mẹo nêu trên chỉ là một trong rất nhiều cách để giúp chúng ta viết đúng chính tả. Song, có thể nói, các mẹo chính tả đó có tác dụng như những <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">đơn thuốc</em> mà các nhà ngôn ngữ học đã pha chế cho chúng ta( bằng cách hệ thống hóa các hiểu biết thực tế và các tri thức ngữ học thành những công thức giản tiện), giúp cho việc chữa lỗi chính tả hàng ngày./.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: right; vertical-align: baseline;">                                                                               <a href="http://www.spnttw.edu.vn/Pages/Articledetail.aspx?articleid=3218" style="-webkit-transition: all 0.25s linear; color: #ff8800; outline: none; text-decoration: none; transition: all 0.25s linear;"> Mỹ Hạnh</a></div>

Một số mẹo khắc phục lỗi chính tả

             Có thể nói, chính tả là một vấn đề có tính phổ quát đối với mọi thứ chữ viết ghi âm được dùng hiện nay trên thế giới. Ở ...

Read more »

Để viết đúng chính tả tiếng Việt

<div style="text-align: center;"> <b>Để viết đúng chính tả tiếng Việt</b><br /> <b><br /></b> <div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"> <a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEguTz194RJvRG5XSyeHNTjUmHH7TpEmMf6CFcWqpMU0p6weORmSHnDSrp-KJD5k1IM2FvCYYxxsuTsU33WM_1cQoV5uE4hDe8XFALMMW-1PL7JZEo00oFZa-d9piHLmOwD_LusSBT7h8PE/s1600/559449.jpg" imageanchor="1" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="454" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEguTz194RJvRG5XSyeHNTjUmHH7TpEmMf6CFcWqpMU0p6weORmSHnDSrp-KJD5k1IM2FvCYYxxsuTsU33WM_1cQoV5uE4hDe8XFALMMW-1PL7JZEo00oFZa-d9piHLmOwD_LusSBT7h8PE/s1600/559449.jpg" width="640" /></a></div> <b><br /></b></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: justify;"> Bài liên quan: <a href="http://hocchinhta.com/hoc-chinh-ta/chinh-ta-va-mot-so-dac-diem-cua-chuan-chinh-ta.html">Chính tả và một số đặc điểm của chuẩn chính tả</a></div> <div style="text-align: justify;"> <b>1. Các lỗi về thanh điệu: </b></div> <div style="text-align: justify;"> Trong các lỗi về thanh điệu thì viết sai dấu hỏi và dấu ngã là phổ biến nhất. Để chữa lỗi này, có thể dùng những <a href="http://hocchinhta.com/hoc-chinh-ta/chinh-ta-va-mot-so-dac-diem-cua-chuan-chinh-ta.html">mẹo luật</a> sau đây:</div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>1.1 Huyền ngã nặng, sắc hỏi không </i></b></div> <div style="text-align: justify;"> 1.1.1. Trong các từ láy âm đầu (thuần Việt), thanh ngã đi với thanh huyền hoặc thanh nặng, thanh hỏi đi với thanh sắc hoặc thanh ngang (không dấu)</div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>Ví dụ: </i></b></div> <div style="text-align: justify;"> a) Huyền ngã nặng: dễ dàng, rõ ràng, buồn bã, hờ hững, cãi cọ, rõ rệt, mạnh mẽ, gặp gỡ,…</div> <div style="text-align: justify;"> Sắc hỏi không: bảnh bao, sửa sang, hăm hở, thong thả, gửi gắm, rải rác, hớn hở, mát mẻ,…</div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>Chú ý: </i></b></div> <div style="text-align: justify;"> - Những từ láy không có phụ âm đầu (hay nói đúng hơn, có phụ âm đầu zê-rô) cũng theo quy tắc này: ầm ĩ, ỡm ờ, õng ẹo, âm ỉ, oi ả, óng ả, êm ả, ê ẩm, ủ ê, ít ỏi, ỉ eo,…</div> <div style="text-align: justify;"> - Có một số từ ngoại lệ là: bền bỉ, hoài hủy, hồ hởi, mình mẩy, niềm nở, phỉnh phờ, vỏn vẹn, ve vãn, ễnh ương.</div> <div style="text-align: justify;"> - Từ nông nỗi (có nghĩ tương tự như nỗi niềm ) trong câu “Làm sao ra nông nỗi ấy” là một ngoại lệ; còn từ nông nổi (có nghĩa là nông cạn ) thì theo đúng quy tắc.</div> <div style="text-align: justify;"> - Từ hẳn hòi là một ngoại lệ, có nghĩa gần giống như hẳn hoi (là một từ theo đúng quy tắc).</div> <div style="text-align: justify;"> 1.1.2. Trong các từ láy toàn bộ có hiện tượng biến âm, thanh ngã đi với thanh huyền, còn thanh hỏi thì đi với thanh ngang (không dấu).</div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>Ví dụ: </i></b></div> <div style="text-align: justify;"> a) ngã – huyền: đằng đẵng, sừng sững, vò võ…</div> <div style="text-align: justify;"> hỏi – ngang: mơn mởn, lanh lảnh, văng vẳng…</div> <div style="text-align: justify;"> Chú ý: Có một số ngoại lệ là: lẳng lặng, khe khẽ, ngoan ngoãn, se sẽ.</div> <div style="text-align: justify;"> 1.1.3. Quy tắc Huyền ngã nặng, Sắc hỏi không còn tác dụng trong hiện tượng biến âm, tạo từ, khiến cho một số từ có nghĩa giống nhau hay gần giống nhau mà chỉ khác nhau về thanh.</div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>Ví dụ: </i></b></div> <div style="text-align: justify;"> a) Huyền ngã nặng: lãi (lời – lợi), cũng (cùng), dẫu (dù), đã (đà), ngỡ (ngờ), cỗi (cội), đỗ (đậu), giẫm (giậm), chĩa (chìa), mõm (mồm), trĩu (trịu)…</div> <div style="text-align: justify;"> Sắc hỏi không: chửa (chưa), tản (tán – tan), cảm ơn (cám ơn), nghĩa (ngãi – nghì), thảo (tháu), cản (can), chẳng (chăng), thả (tha)…</div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>Chú ý:</i></b> Có các ngoại lệ: lẽ (lí), lõm (lỏm)</div> <div style="text-align: justify;"> Cũng trong hiện tượng biến âm tạo từ này, có một số từ đồng nghĩa hay gần nghĩa nhau mà chỉ khác nhau có phụ âm đầu. Nhận xét này cũng có thể giúp ta viết đúng dấu hỏi hay dấu ngã.</div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>Ví dụ: </i></b></div> <div style="text-align: justify;"> khẽ – sẽ, ngẫm – gẫm, rữa – vữa…</div> <div style="text-align: justify;"> xẻ – chẻ, phỏng – bỏng, vổng – chổng…</div> <div style="text-align: justify;"> 1.1.4. Đối với những từ như sửa chữa, lỡ dở, ủ rũ…, ta có thể phân tích ra từng thành phần cấu tạo, rồi áp dụng quy tắc Huyền ngã nặng, Sắc hỏi không cho từng thành phần, thì có thể viết đúng chính tả.</div> <div style="text-align: justify;"> sửa chữa = sửa sang + chữa chạy > sửa chữa</div> <div style="text-align: justify;"> lỡ dở = lỡ làng + dở dang > lỡ dở</div> <div style="text-align: justify;"> ủ rũ = ủ ê + rũ rượi > ủ rũ</div> <div style="text-align: justify;"> Đối với những từ như bỡ ngỡ, bẽn lẽn… , ta có thể liên tưởng đến những từ ngỡ ngàng, trơ trẽn…</div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>1.2. Dân Việt Nam mạnh lắm </i></b></div> <div style="text-align: justify;"> 1.2.1 Quy tắc này có nghĩa là ”Những yếu tố Hán Việt có phụ âm đầu là D, V, N (kể cả NH, NG, NGH), M, L thì viết với dấu ngã”</div> <div style="text-align: justify;"> D: dã man, dũng sĩ, anh dũng , bồi dưỡng , diễn đạt, diễn viên, diễm lệ, kiều diễm, dẫn chứng, sở dĩ , dĩ nhiên, bất đắc dĩ , dữ liệu…</div> <div style="text-align: justify;"> V: vĩ đại, hùng vĩ , vũ khí, vũ lực, vũ trang, dĩ vãng , vãng lai, vĩnh viễn , viễn thị, vĩ tuyến, cổ vũ , vũ khúc…</div> <div style="text-align: justify;"> N: nỗ lực, phụ nữ, tầm nã, truy nã , trí não … nhẫn nại, kiên nhẫn , thanh nhã , truyền nhiễm , tham nhũng , phiền nhiễu , nhũng nhiễu , thổ nhưỡng … ngẫu /i] nhiên, bản ngã , ngũ cốc, đội ngũ , ngôn ngữ , tín ngưỡng … nghĩa vụ, chủ nghĩa, nhân nghĩa , nghiễm nhiên…</div> <div style="text-align: justify;"> M: mã số, mã lực, mãnh liệt, mẫn cảm, mĩ mãn , thẩm mĩ , phụ mẫu , mẫu số, miễn phí, miễn cưỡng…</div> <div style="text-align: justify;"> L: lãnh đạo, lãng mạn, nghi lễ , lĩnh vực, chiếm lĩnh , cương lĩnh , triển lãm , kết liễu , lão luyện, lão thành, lữ khách, thành lũy , lưỡng / lự…</div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>Chú ý:</i></b> Có ngoại lệ: ngãi (“cây thuốc”)</div> <div style="text-align: justify;"> 1.2.2. Những tiếng Hán Việt còn lại (có các phụ âm khác) thì viết với dấu hỏi, trừ các ngoại lệ sau đây: bãi khóa, hoài bão , bĩ cực, cưỡng bức, linh cữu , chiêu đãi , quang đãng , phóng đãng , kinh hãi , hãm hại, kiêu hãnh , trì hoãn , hỗ trợ , hỗn hợp, hữu ích, bằng hữu , huyễn hoặc, kĩ năng, phẫn nộ, giải phẫu , cùng quẫn , thủ quỹ , thi sĩ , (bệnh) suyễn , tiễn biệt, thực tiễn , tiễu trừ, thanh tĩnh , tuẫn tiết, mâu thuẫn , (chim) trĩ , dự trữ , xã hội…</div> <div style="text-align: justify;"> <b>2. Lỗi về phụ âm đầu </b></div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>2.1. Quy tắc i ê e: Quy tắc này giúp ta viết đúng G/GH, NG/NGH, K/C/Q</i> </b></div> <div style="text-align: justify;"> 2.1.1. Chữ G ghi âm “gờ” sẽ được thêm H khi nguyên âm đi sau nó là i (kể cả iê), ê, e; còn các nguyên âm khác đi sau thì nó không được thêm H.</div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>Ví dụ:</i></b> GH: ghi, ghim, ghìm, ghiền, ghê, ghế, ghen, ghèn, ghét…</div> <div style="text-align: justify;"> (so sánh với G: ga, gà, gã, gặm, gắp, gặp, gẫm, gấc, gật, gõ, gói, gọi, gỗ, gớm, gửi, gù, gương… )</div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>Chú ý:</i></b> G trong gì, gìn, giã, giết, giêng, giếng… không phải ghi âm “gờ” mà lại ghi âm “giờ”.</div> <div style="text-align: justify;"> 2.1.2. Chữ NG ghi âm “ngờ” sẽ được thêm H khi nguyên âm đi sau nó là i (kể cả iê), ê, e; còn trường hợp khác thì không thêm H.</div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>Ví dụ:</i></b> NGH: nghi, nghỉ, nghĩ, nghiện, nghiệp, nghiên, nghề, nghênh, nghếch, nghe, nghẹn, nghẹt…</div> <div style="text-align: justify;"> (so sánh với NG: ngà, ngang, ngắm, ngất, ngó, ngọng, ngốn, ngờ, ngủ, ngữ, ngước… )</div> <div style="text-align: justify;"> 2.1.3. Để ghi âm “cờ”, ta viết K khi nguyên âm đi sau là i (kể cả ia, iê), ê, e; các nguyên âm khác đi sau thì viết C; còn khi có âm đệm thì viết Q.</div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>Ví dụ: </i></b></div> <div style="text-align: justify;"> K: kí, kia, kiếm, kiến… kê, kể, kết… kè, kẻ, kén…</div> <div style="text-align: justify;"> C: cá, can, cắp, cân… có, còm, con, cô, cơ… cụ, của, củi, cuốc…</div> <div style="text-align: justify;"> Q: qua, quang, quắc, quê, quên… quy, quyên, quyết…</div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>2.2. Giao tranh cho tôi cầm: Quy tắc này giúp ta viết đúng GI- (chứ không viết D-) </i></b></div> <div style="text-align: justify;"> 2.2.1. Nếu gặp một từ không biết viết GI- hay D- thì ta viết GI- khi từ ấy có nghĩa gần giống với một từ khác có phụ âm đầu là TR-, CH-, T-, hay C- (K-).</div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>Ví dụ: </i></b></div> <div style="text-align: justify;"> GI- ~ TR-: giành ~ tranh, giao ~ trao, giở ~ trở, giương ~ trương…</div> <div style="text-align: justify;"> GI- ~ CH-: giấu ~ che, gì ~ chi, giống ~ chủng…</div> <div style="text-align: justify;"> GI ~ T: giặc ~ tặc, giã từ ~ tạ từ, giọng ~ tiếng…</div> <div style="text-align: justify;"> GI- ~ C- (K-): giác ~ cắc, giăng ~ căng, giỗ ~ kị…</div> <div style="text-align: justify;"> 2.2.2. Các sinh viên vùng Quảng Bình – Quảng Trị – Thừa Thiên có thể liên hệ với tiếng địa phương của mình để dễ nhớ hai trường hợp: GI- ~ TR- (già ~ tra, giun ~ trùn) và GI- ~ CH- (giữ ~ chự, giòn ~ chon)…</div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>2.3. Dặn đến nhà thương: Quy tắc này giúp ta viết đúng D- (chứ không viết GI-). </i></b></div> <div style="text-align: justify;"> 2.3.1. Nếu gặp một từ không biết viết D- hay GI-, thì ta viết D- khi từ ấy có nghĩa gần giống với một từ khác có phụ âm đầu là Đ, NH, hay TH.</div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>Ví dụ: </i></b></div> <div style="text-align: justify;"> D- ~ Đ-: dao ~ đao, dĩa ~ đĩa~, dằn ~ đằn…</div> <div style="text-align: justify;"> D- ~ NH-: dồi ~ nhồi, dơ ~ nhơ, dịp ~ nhịp…</div> <div style="text-align: justify;"> D- ~ TH-: dư ~ thừa, dược ~ thuốc…</div> <div style="text-align: justify;"> 2.3.2. Các sinh viên vùng Quảng Bình – Quảng Trị – Thừa Thiên có thể liên hệ với tiếng địa phương của mình để dễ nhớ trường hợp: D- ~ Đ- (da ~ đa), dai ~ đai, dầm ~ đầm…)</div> <div style="text-align: justify;"> <b>3. Lỗi về phụ âm cuối </b></div> <div style="text-align: justify;"> Sinh viên Trung và Nam Bộ thường lẫn lộn –N với NG, và –T với –C.</div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>3.1. Để viết đúng các phụ âm cuối này, cách tốt nhất là liên hệ với những từ đồng nghĩa hay gần nghĩa: </i></b></div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>Ví dụ: </i></b></div> <div style="text-align: justify;"> -N: an (yên), can (cản, ngăn), cuốn (quyển), buồn (muộn), lằn (hằn), ngàn (nghìn), chán (nản, ngán)…</div> <div style="text-align: justify;"> -NG: đang (đương), vàng (hoàng), sảng (hoảng), kháng (chống), làng (hương), buồng (phòng)…</div> <div style="text-align: justify;"> -T: viết (bút), gặt (cắt, chặt), hạt (hột), ngạt (ngột), sát (giết), mẹt (tẹt, trẹt), trát (trét), xem xét (quan sát)…</div> <div style="text-align: justify;"> -C: tạc (đục), phước (phúc), rán sức (tàn lực), tam giác (ba góc)…</div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>3.2. Trong những từ láy toàn bộ có hiện tượng biến âm, -T chuyển thành –N và –C chuyển thành -NG. </i></b></div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>Ví dụ: </i></b></div> <div style="text-align: justify;"> -T > -N: chát chát > chan chát, thoắt thoắt . thoăn thoắt, mát mát > man mát, sát sát > san sát…</div> <div style="text-align: justify;"> -C > -NG: rắc rắc > răng rắc, biếc biếc > biêng biếc, vặc vặc > vằng vặc, phắc phắc > phăng phắc…</div> <div style="text-align: justify;"> Chú ý: Cần phân biệt những cặp từ sau đây:</div> <div style="text-align: justify;"> man mát “hơi mát” = man mác “mênh mông”</div> <div style="text-align: justify;"> phăn phắt “rập ràng” = phăng phắc “im lặng”</div> <div style="text-align: justify;"> bàn bạc “thảo luận” = bàng bạc “rải rác khắp nơi”</div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>4. Những nhận xét bổ sung </i></b></div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>4.1. Những từ láy vần thường có hai âm tiết giống nhau về thanh điệu. Do đó, thường có khả năng là cả hai âm tiết đều có dấu ngã hay cả hai đều có dấu hỏi. </i></b></div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>Ví dụ: </i></b></div> <div style="text-align: justify;"> bẽn lẽn, lã chã, lẽo đẽo, lỗ chỗ, lõm bõm, lững thững…</div> <div style="text-align: justify;"> bủn rủn, đủng đỉnh, lảo đảo, lẩm cẩm, lủng củng, lỏng lẻo…</div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>4.2. Nói chung trong tiếng Việt, những từ có nghĩa giống nhau hay gần nhau thì thường là có hình thức giống nhau. Ta có thể lợi dụng đặc điểm này để có thể viết đúng chính tả cho một số vần như sau: </i></b></div> <div style="text-align: justify;"> –uôi : đuôi, chuôi, cuối</div> <div style="text-align: justify;"> –ư t: bứt, rứt, dứt, đứt, giựt, nứt, sứt</div> <div style="text-align: justify;"> –at : bạt, gạt, ngạt, phát, phạt, sạt, tát, tạt</div> <div style="text-align: justify;"> –ăt : cắt, chặt, gặt, hắt, lặt, nhặt, ngắt, tắt, thắt, vắt, vặt, xắt</div> <div style="text-align: justify;"> –oi : oi, lòi, ngoi, ngòi, thòi, hói, khói, chòi, đòi, mòi, nòi, roi, soi, voi, vòi, xoi, xói…</div> <div style="text-align: justify;"> –en : chen, kén, len, lẻn, lén, nén, then, xen</div> <div style="text-align: justify;"> <b>4.3. Để ghi âm , chữ Việt ta có hai chữ là I và Y. Nhà nước (năm 1984) có quy định như sau: </b></div> <div style="text-align: justify;"> - Nếu không có sự thay đổi về âm hay nghĩa (trừ trường hợp Y đi sau âm đệm), thì thay Y bằng I.</div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>Ví dụ: </i></b>hi sinh, kỉ niệm, lí luận, thẩm mĩ , kĩ thuật… (huy chương, sơn thủy, quý báu…)</div> <div style="text-align: justify;"> - Nếu âm đứng một mình hay ở đầu từ thì viết bằng Y, trừ vài trường hợp đã theo thói quen cũ.</div> <div style="text-align: justify;"> <b>Ví dụ:</b> ý nghĩa, y tế, ỷ lại, yêu thương, yên ổn…</div> <div style="text-align: justify;"> (theo Tiếng Việt Thực Hành – Vương Hữu Lễ, Đinh Xuân Quỳnh, Nhà xuất bản Thuận Hóa – 1998)</div>

Để viết đúng chính tả tiếng Việt

Để viết đúng chính tả tiếng Việt Bài liên quan: Chính tả và một số đặc điểm của chuẩn chính tả 1. Các lỗi về thanh điệu: Trong ...

Read more »

Giúp học sinh lớp 1 ghi nhớ chính tả

<span style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; font-weight: 700; line-height: 28px; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Chúng ta đều biết, thuật ngữ “ Chính tả ” hiểu theo nghĩa gốc là “ Phép viết đúng” hay “ Cách viết chữ được coi là chuẩn”. Chính tả là hệ thống các quy tắc về cách viết thống nhất cho các con chữ, chữ, từ, dấu thanh (hệ thống các kí hiệu) của một ngôn ngữ.</span><br /> <table align="center" cellpadding="0" cellspacing="0" class="tr-caption-container" style="margin-left: auto; margin-right: auto; text-align: center;"><tbody> <tr><td style="text-align: center;"><a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEhL-a3Fr9x3Uu0d14SsOkiQBLW4gG03byjZwdzDK8B-ZIngcXUUX8he94YSg1GRD8aE3wy012ZdBiCSbB4tfoPC7bxXFEcx6trY-lxqzABiZ3uCoPso90RuY-tJ-0KP4ogSWS2zibSYzaY/s1600/tap+viet.jpg" imageanchor="1" style="margin-left: auto; margin-right: auto;"><img border="0" height="428" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEhL-a3Fr9x3Uu0d14SsOkiQBLW4gG03byjZwdzDK8B-ZIngcXUUX8he94YSg1GRD8aE3wy012ZdBiCSbB4tfoPC7bxXFEcx6trY-lxqzABiZ3uCoPso90RuY-tJ-0KP4ogSWS2zibSYzaY/s1600/tap+viet.jpg" width="640" /></a></td></tr> <tr><td class="tr-caption" style="text-align: center;">Bé tập viết</td></tr> </tbody></table> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">        Nói cách khác, chính tả là những chuẩn mực của ngôn ngữ viết được thừa nhận trong ngôn ngữ toàn dân. Chính tả trước hết là sự quy định có tính chất xã hội, một sự quy định có tính chất bắt buộc gần như tuyệt đối. Một ngôn ngữ văn hoá không thể ai muốn viết thế nào thì viết, ai muốn hiểu thế nào thì hiểu. Bởi vậy không thể không có một quy tắc chính tả thống nhất. Chính tả có thống nhất thì việc giao tiếp bằng ngôn ngữ viết mới không gặp trở ngại giữa nơi này với nơi khác, giữa địa phương này với địa phương khác cho dù phát âm có khác nhau, nó là cầu nối giữa các thế hệ từ đời này sang đời khác. Chính tả thống nhất còn là một trong những biểu hiện của trình độ văn hoá phát triển của cả một dân tộc.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">        Do chữ viết của Tiếng Việt là chữ viết ghi âm, vì vậy nguyên tắc chính tả chú yếu của Tiếng Việt là nguyên tắc ngữ âm học, nghĩa là mỗi âm vị được thể hiện bằng một (hoặc một tổ hợp) chữ cái, mỗi âm tiết, mỗi từ có một cách viết nhất định.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">         Nói rằng chữ viết Tiếng Việt là chữ viết ghi âm, giữa cách đọc và cách viết thống nhất với nhau, đọc thế nào thì viết thế ấy. Tuy nhiên trong thực tế chính tả tiếng việt không dựa hoàn toàn vào cách phát âm của bất cứ một phương ngữ nào, bởi mỗi phương ngữ đều có những sai lệch so với chính âm nên có lẽ đây là lí do chính dẫn đến việc học sinh ( kể cả người lớn) viết sai chính tả do phát âm không chuẩn ở một số vùng, một số địa phương.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">      Chính vì thế để dạy học Tiếng Việt tốt cho HS tiểu học nói chung và HS lớp Một nói riêng. Muốn hình thành và phát triển ở HS các kĩ năng tiếng việt như Nghe, Đọc, Nói, Viết để HS học tập, giao tiếp, trao đổi tư tưởng, tình cảm, cảm xúc… trong môi trường hoạt động, các tình huống giao tiếp thì đòi hỏi người học sinh phải hiểu và sử dụng đúng từ ngữ tiếng việt cả trong ngôn ngữ nói và văn bản viết. Môn Tiếng Việt là một môn học thật sự quan trọng trong việc hình thành nhân cách cho HS. Ở lớp Một trong tất cả các phân môn, các tiết học của Tiếng Việt đều hướng đến mục đích phát triển ngôn ngữ nói- viết (Từ Tập đọc, Tập viết đến Chính tả ). Học sinh lớp Một bước đầu hiểu để diễn đạt bằng ngôn ngữ, từ đó hình thành văn bản hoàn chỉnh( ở mức đơn giản).</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">       Chúng ta biết rằng Tiếng Việt của chúng ta rất đa dạng và muôn màu sắc. Học Tiếng việt là để sử dụng chứ không chỉ để biết. Việc học sinh lớp Một hiểu và sử dụng đúng từ ngữ Tiếng việt trong văn bản viết như thế nào để có hiệu quả mới là phương thức dạy -  học theo yêu cầu mục tiêu mới. Trong đó điều quan trọng là trong mỗi tiết học Chính tả của học sinh lớp Một giáo viên thường xuyên có cách hướng dẫn phù hợp, dễ nhớ để học sinh bước đầu hiểu và ghi nhớ các quy tắc chính tả sơ giản nhất.Vì bản thân việc học sinh viết đúng chính tả hay không sẻ phản ánh việc học sinh hiểu hay không các ngôn từ đang sử dụng. Điều này đặt ra cho giáo viên dạy Tiểu học nói chung và giáo viên dạy lớp Một nói riêng một nhiệm vụ hết sức quan trọng, thường xuyên trong dạy học Chính tả là hướng dẫn và nhắc học sinh ghi nhớ quy tắc chính tả. Muốn làm được điều đó người dạy ngoài việc hướng dẫn học sinh lĩnh hội những thông tin về từ ngữ Tiếng việt còn đòi hỏi cả lương tâm, trách nhiệm và tâm huyết nghề nghiệp của mỗi người.</div> <span style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; font-weight: 700; line-height: 28px; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"></span><br /> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">       Tục ngữ có câu “Uốn tre từ thuở còn măng”. Tuổi lớp Một là một thời điểm để giáo viên có điều kiện rèn 4 kĩ năng về nghe, đọc, nói, viết tốt nhất.</div> <table align="center" cellpadding="0" cellspacing="0" class="tr-caption-container" style="margin-left: auto; margin-right: auto; text-align: center;"><tbody> <tr><td style="text-align: center;"><a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEhj5bylYhL7tU1FK1DefXJ5iAbZijFNvy62dE2AWbX_olTdXcmrNFHR6UDWwB4vGje9AjjmWDzC0RHTTt_MtOcRoWqrjkFbNuQoO-gbvhmMIPtJhTqH9A3E7nd4fJJpvuDJc2GCXbaJ3SM/s1600/dua+con+toi+truong.jpg" imageanchor="1" style="margin-left: auto; margin-right: auto;"><img border="0" height="400" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEhj5bylYhL7tU1FK1DefXJ5iAbZijFNvy62dE2AWbX_olTdXcmrNFHR6UDWwB4vGje9AjjmWDzC0RHTTt_MtOcRoWqrjkFbNuQoO-gbvhmMIPtJhTqH9A3E7nd4fJJpvuDJc2GCXbaJ3SM/s1600/dua+con+toi+truong.jpg" width="400" /></a></td></tr> <tr><td class="tr-caption" style="text-align: center;">Ảnh minh họa</td></tr> </tbody></table> <div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"> <br /></div> <div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"> <br /></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">  Trong thực tế dạy học Chính tả cho học sinh lớp Một (ở học kì II). Phần lớn học sinh viết sai lỗi chính tả là học sinh chưa nắm được ngôn từ phổ thông nên phát âm lệch chuẩn, chưa nắm được quy tắc chính tả, thiếu tính cẩn thận, không hiểu nghĩa từ. Mặt khác một phần nguyên nhân là người dạy chưa hướng dẫn cho học sinh cụ thể để học sinh phân biệt rõ các từ ngữ khi dùng( phát âm sai do phương ngữ).</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">             Tuy rằng môn Chính tả đối với học sinh lớp Một còn rất mới mẻ, các yêu cầu chưa cao. Việc một học sinh hoàn thành một bài chính tả trọn vẹn (không mắc bất kì một lỗi chính tả nào) được hoàn thiện dần từ lớp Một đến lớp Ba. Nhưng thực tiễn dạy học cho thấy trong day học chúng ta không nên biến những kiến thức đơn giản thành những kiến thức phức tạp mà nên đơn giản hoá những kiến thức phức tạp để học sinh dễ tiếp cận và tiếp thu hơn. Đối với học sinh lớp Một cũng vậy, dù yều cầu của một tiết Chính tả còn ở mức đơn giản nhưng người dạy không nên chỉ chờ đợi vào những điều tốt đẹp ngày mai, mà ngay từ hôm nay, ngay từ lúc này cần phải biết sửa chữa những sai sót, phải biết giúp học sinh ghi nhớ những quy tắc chính tả đơn giản đầu tiên ấy để làm tiền đề vững chắc cho sự hoàn thiện ở các lớp học tiếp theo.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">             Thực tiễn đó chứng tỏ việc học sinh nắm được các quy tắc để viết chính tả là hết sức cần thiết đối với mỗi người giáo viên khi dạy- học phân môn Chính tả trong Tiếng việt.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">             Từ những cơ sở lí luận và thực tiễn trên. tôi xin trình bày kinh nghiệm nhỏ mà tôi đã thực hiện có hiệu quả trong việc dạy- học Chính tả: “Giúp học sinh lớp Một ghi nhớ quy tắc chính tả”.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">             Tiếng việt là một môn học hình thành nhân cách cho học sinh một cách toàn diện. Việc học sinh tiểu học nói chung và học sinh lớp một nói riêng viết đúng chuẩn không phải các em chỉ học một phân môn Chính tả là đủ mà nó phải là sự tổng hợp của nhiều phân môn như: Học vần, Tập viết, Tập đọc, Kể chuyện, Luyện từ và câu, …<span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">.</span> Có như thế thì các em mới viết đúng ( chữ nào thì viết hoa, cách trình bày một bài viết), viết đẹp.   Ngoài ra giáo viên phải sửa lỗi cho học sinh bất cứ lúc nào, trong các giờ học, trong sinh hoạt, trong giao tiếp, …<span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">.</span> Một khi học sinh nắm vững quy trình viết, đơn vị từng con chữ, các dấu thanh, dấu câu… ngay từ lớp Một thì đó sẽ là cơ sở cơ bản để các em học tốt Chính tả ở các lớp trên.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">             Chúng ta biết rằng ở lứa tuổi học sinh lớp Một tư duy phán đoán còn hạn chế nên việc hướng dẫn các em nắm được các quy tắc chính tả được bắt đầu bằng những biện pháp ghi nhớ máy móc như: Học sinh phát âm đúng, nắm đúng quy trình viết, đơn vị các con chữ, các dấu thanh, cách trình bày bài viết, …<span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">.</span> Mặt khác khi dạy Chính tả, Tập đọc, phần giải nghĩa tiếng, từ giáo viên cần vận dụng từ điển Tiếng việt, lấy ví dụ làm sao gần gũi, sát hợp với những hiểu biết của học sinh đồng thời đưa ra những trường hợp sai để so sánh, đổi chiếu… qua đó giúp học sinh nhận ra cách viết đúng chính tả. Một yêu cầu cũng hết sức quan trọng trong việc giúp học sinh viết đúng chính tả là việc giáo viên chấm chữa bài. Khi chấm bài cho học sinh giáo viên cần tổng hợp các lỗi sai chính tả để kịp thời uốn nắn, sữa chữa, giúp học sinh tiến bộ.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">             Để giúp học sinh lớp Một viết chính tả đúng chuẩn, biết sử dụng các quy tắc chính tả đúng chỗ, đúng lúc…. Ngay từ tuần học thứ nhất đến tuần học thứ sáu giáo viên cần phải nỗ lực tập trung dạy cho tất cả học sinh trong lớp đều viết được, viết đúng quy trình, độ cao, độ dài các chữ ghi âm, các dấu thanh. Học âm chữ, tiếng nào học sinh viết (đọc) được thành thạo chắc chắn các âm, chữ, tiếng đó.</div> <table align="center" cellpadding="0" cellspacing="0" class="tr-caption-container" style="margin-left: auto; margin-right: auto; text-align: center;"><tbody> <tr><td style="text-align: center;"><a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEg7VssONS-0FZmsgpV2weZEQbyN0LUiifm6p_KJLOr-yiBTY0hEuPeT5Y-s5rnSMvpk3dKd8o3FYMcSEg7Q3UpaZOMzB_9SpQsawB_ZtirIJyCz5TE5RvqaBh_bP5RqsEDlfcUEyGGv3Go/s1600/lop+hoc.jpg" imageanchor="1" style="margin-left: auto; margin-right: auto;"><img border="0" height="426" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEg7VssONS-0FZmsgpV2weZEQbyN0LUiifm6p_KJLOr-yiBTY0hEuPeT5Y-s5rnSMvpk3dKd8o3FYMcSEg7Q3UpaZOMzB_9SpQsawB_ZtirIJyCz5TE5RvqaBh_bP5RqsEDlfcUEyGGv3Go/s1600/lop+hoc.jpg" width="640" /></a></td></tr> <tr><td class="tr-caption" style="text-align: center;">Cô và học sinh lớp 1</td></tr> </tbody></table> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> Trong sáu tuần đầu giáo viên rèn cho học sinh nghe viết trong khâu kiểm tra bài cũ( đọc âm, tiếng, từ). Ngoài ra cứ đến bài ôn tập giáo viên đọc các âm, tiếng, từ cho học sinh nghe viết vào bảng con. Trong quá trình học sinh viết kết hợp sữa sai về độ cao, độ dài con chữ, chữa viết sai lỗi chính tả. Đây là hình thức rèn nghe viết ở bước sơ giản nhưng rất quan trọng.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">      - <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">VD</em>: Bài 16- ôn tập (SGK, Tiếng Việt 1- tập 1, trang 34).</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">      Giáo viên đọc cho học sinh nghe viết một số âm, tiêng, từ như: <span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">n, th, nô, ni, na, đỏ, mà , mỡ, …., tổ cò</em></span>.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">       Kết thúc 6 tuần đầu các em đã hoàn toàn nắm được độ cao, độ dài con chữ, các dấu thanh… Sang tuần thứ 7 học sinh chỉ cần dùng các âm đã học để ghép thành vần.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">      <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">- VD</em>: Bài 29: vần <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">ia</em>. Các em chỉ việc viết <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">i</em> đứng trước, <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">a</em> đứng liền sau thì được vần <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">ia.</em></div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">             Chính vì thế từ tuần 7 trở đi nhiệm vụ chính của giáo viên là tiếp tục hình thành kỹ năng nghe viết cho học sinh. Tuỳ đặc điểm đối tượng học sinh mà giáo viên lựa chọn vần, tiếng, từ, câu cho phù hợp trình độ học sinh, không đòi hỏi quá cao với các em. Phải cho học sinh đi từ dễ đến khó và phải được duy trì liên tục để học sinh khắc sâu vào trí nhớ mới có hiệu quả.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">             Từ tuần 23 trở đi các em học chính tả dạng tập chép hoặc nghe viết lại một đoạn văn, một bài thơ. Các bước dạy chính tả dạng tập chép và nghe viết cơ bản là như nhau, chỉ khác là: Một dạng học sinh nhìn bài viết có sẵn để chép lại (sao lại), còn một dạng nghe viết tức là học sinh phải sử dụng nhiều giác quan như: Thính giác, thị giác và phải nhớ để ghi lại những điều giáo viên đọc.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">             Cứ ba bài chính tả tập chép thì đến một bài nghe viết (quy định ở sách TV 1- tập 2). Cho nên “dạng chính tả tập chép” là cơ sở để các em làm quen cách trình bày viết đúng, chính xác một đoạn văn, bài thơ, rèn kỹ năng chép tối thiểu đạt tốc độ 2 tiếng/ phút theo mục tiêu phân môn chính tả. Vì thế với các bài chính tả tập chép giáo viên cần chú trọng dạy kỹ thuật, thao tác để các em nắm vững quy tắc viết chính tả.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> Trong quá trình giảng dạy trên cơ sở học sinh ghi nhớ các quy tắc chính tả máy móc tôi đã sử dụng một số cách hướng dẫn học sinh dễ nhớ như sau:</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">     <span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Một là</em></span>: Để học sinh viết đúng chính tả thì bước đầu tiên trong dạy- học người dạy cần giúp học sinh nắm  vững các bước sau:</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">     – Cho học sinh đọc bài chính tả (chú ý phát âm đúng).</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">     – Hướng dẫn viết từ khó vào bảng con, đọc các từ khó (chú ý phát âm đúng).</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">     – Hướng dẫn cách trình bày về cách trừ lề, ghi tên môn, tên bài.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">     – Giáo viên hướng dẫn kỹ khi nào cần viết hoa (chữ đầu câu, tên riêng…). Học sinh phải biết đây là quy tắc chính tả buộc phải tuân theo. Khi gặp trường hợp dấu chấm xuống dòng thì phải viết lùi vào một ô, cách ghi dấu (,), dấu chấm than (!), dấu hai chấm (:), gạch đầu dòng (-), dấu hỏi (?).</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">    - Nếu là viết bài thơ thì tuỳ vào thể loại thơ có số chữ nhiều hay ít mà trình bày cho cân đối với trang giấy và viết xong mỗi câu thơ thì phải xuống dòng, chữ đầu dòng lại viết hoa.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> <span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">     Hai là:</em></span>Với chính tả “nghe viết” các bước giáo viên thực hiện như tiết tập chép nhưng yêu cầu cao hơn ( học sinh nghe để viết) nên ngoài việc khi viết giọng đọc của giáo viên phải thong thả, phát âm chuẩn, dứt khoát. Trong quá trình viết giáo viên thỉnh thoảng nêu một số câu hỏi cho học sinh như: Chữ đầu câu phải viết như thế nào? (viết hoa); Chấm xuống dòng phải viết như thế nào? (lùi vào một ô, viết hoa)….</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">             Giáo viên hướng dẫn học sinh kết hợp phát âm và tri giác chữ viết. Cách ghi nhớ mối liên hệ giữa âm thanh ngôn ngữ và kí hiệu chữ viết. Đây là phương pháp trực quan không thể thiếu đổi với học sinh lớp Một -  Là giai đoạn đầu khi tiếp cận với môn Chính tả. Cách này giáo viên viết sẵn các từ khó vào bảng con( bìa cứng hoặc bảng lớp), tạo điều kiện cho học sinh được quan sát chữ viết, tự phân tích tiếng theo 3 bộ phận: Phụ âm đầu, vần, thanh.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">     <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">VD:</em>  “cố gắng”: g +  ăng +  thanh sắc = gắng</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> Khác với “gắn bó”: g + ăn +  thanh sắc = gắn ….</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">     Từ việc cho học sinh phân tích, giáo viên cho học sinh đánh vần tiếng “gắng”, “gắn” hoặc giáo viên yêu cầu 2 học sinh của hai tổ lên bảng ghi 2 từ do giáo viên yêu cầu, cả lớp viết bảng con. Sau đó cho lớp nhận xét, so sánh. Giáo viên kết luận, bổ sung.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">     Quan sát sẽ giúp các em nhận rõ những đường nét, thao tác viết và bằng sự ghi nhớ thị giác các em sẽ nắm được cách viết của các từ đó, ghi nhớ mặt chữ lâu hơn.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">     Bên cạnh đó khi đọc cho học sinh viết chính tả( hay tập chép) giáo viên hướng dẫn viết các tiếng có dấu thanh , /, ?, ~ , để học sinh phân biệt bằng biện pháp ghi nhớ thính giác.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">    <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">VD:</em>  Giáo viên đọc chậm tiếng “ bẻ ”, yêu cầu 3 học sinh viết bảng lớp, cả lớp viết bảng con. Sau đó cho lớp so sánh, nhận xét và sửa chữa đúng.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">    Từ cho học sinh quan sát, nhận diện, ghi nhớ các âm, vần, tiếng…đối với học sinh lớp Một sẽ là cơ sở giúp các em năm được cách phát âm và viết đúng chính tả.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">       <span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Ba là</em></span>:  Cùng kết hợp với cách hướng dẫn học sinh ghi nhớ quy tắc chính tả bằng trực quan trong dạy học Chính tả tôi sử dụng phương pháp so sánh. Đây là phương pháp được sử dụng nhiều trong các loại bài chính tả. Mặc dù với học sinh lớp Một các bài chính tả chỉ chú yếu ở dạng tập chép và nghe đọc ( một đoạn văn ngắn).Tuy nhiên tôi đã sử dụng cách so sánh, đối chiếu lồng vào các bài chính tả âm – vần để khắc phục những lỗi sai do viết theo phát âm phương ngữ. Cách hướng dẫn này cần kết hợp chặt chẽ cùng lúc với phương pháp trực quan. Giáo viên phải căn cứ vào đặc điểm địa phương và thực tế phát âm của học sinh để lựa chọn các bài tập chính tả, các từ dùng để đối chiếu phù hợp với phương ngữ. Người dạy hướng dẫn học sinh phân biệt một số tiếng, từ mà học sinh dễ sai lẫn khi phát âm, dẫn đến sai lệch về ngữ nghĩa, dẫn đến chữ viết sai.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">      <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">VD:</em>  “ Cỏ ” với “ Có ” ; “ Cỗ ” với “ Cổ ” ;</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">               “ Nghĩ ” với “ Nghỉ ” ; “ Cũ ” với “ Củ ”…</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> <span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;"><em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">      Bốn là:</em></span>    Hướng dẫn học sinh ghi nhớ hình thức chữ viết của từ và nghĩa của từ mà học sinh biểu hiện (phương pháp giải thích). Phương pháp này nhằm khắc sâu ghi nhớ cho học sinh. Việc giải thích thường tập trung về mặt ngữ nghĩa hoặc giải thích về mặt quy tắc. Chẳng hạn như giáo viên giải thích cho các em hiểu về sự khác biệt giữa các từ: “ lo” – “ no”, “ xinh” – “ sinh”, “ chúng” – “ trúng” …</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">      <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">VD:</em>  –  Nam rất <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">lo</em> lắng làm bài tập. //  Buổi sáng Nam ăn rất <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">no</em>.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">      Để học sinh nắm nghĩa và định hình cách viết đúng. Giáo viên có thể hướng dẫn một số “ mẹo” giúp các em ghi nhớ quy tắc chính tả như:</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">     – Với cặp từ “ ch – tr ”, giáo viên giải thích một cách dễ nhớ rằng: Những từ chỉ quan hệ gia đình trong Tiếng việt thường viết “ ch ” <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">ví dụ như:</em> cha, chú, chị, cháu,… .Những từ chỉ đồ vật trong gia đình cũng thường viết “ ch ”, <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">ví dụ như</em>: chén, chăn, chiếu, chảo, chậu, chổi,… .Còn những từ có nghĩa trơ trụi thì thường viết “ tr ”, ví dụ như: trần trụi, trống trái, trống không,.…</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;"> Sau đó cho học sinh tự tìm một vài từ để ghi nhớ, và nhắc lại quy tắc chính tả đó.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">              Hay như với trường hợp ng/ngh; g/gh; k/c giáo viên thường xuyên nhắc nhở trong suốt quá trình học là : Khi đứng trước nguyên âm i, iê, ê, e thì viết “ngh”, “gh”, “k”.<em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Ví dụ</em>: nghỉ hè, con nghé, ghế gỗ, cái kéo,….Còn khi đứng trước các nguyên âm còn lại như a, ă, ô, ơ,… thì viết “c”, “ng”, “ngh”. <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Ví dụ</em>: ngân nga, gà ri, con cá,….</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">             Ngoài các cách hướng dẫn đó, giáo viên có thể hướng dẫn học sinh ghi nhớ các quy tắc chính tả để viết đúng bằng một số mẹo vặt gần gũi, dễ phân biệt, dễ nhớ như: Khi viết “i” hay “y” thì giáo viên hỏi học sinh là: “Tay” dài hay “Tai” dài, học sinh sẻ trả lời là “Tay” dài, vậy “Tai” dài nên khi viết tiếng “Tay” phải viết “y”; “Tai” ngắn nên khi viết tiếng “Tai” phải viết “i”.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">             Hay như khi hướng dẫn học sinh viết các tiếng có vần “yêu, yên, yêm, uyên” hay “ iêu, iên, iêm”, giáo viên hướng dẫn cho học sinh biết và ghi nhớ là: Bản thân vần “yêu, yên, yêm, uyên” có “y” đã là một tiếng, nên nó chỉ việc thêm đấu thanh (sắc, hỏi) vào là tạo nên tiếng mới mà không cần phải có âm đầu. <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Ví dụ</em>: yêu quý, chim yến, yếm dãi, uyên ương.…Nhưng với âm “iêu, iên, iêm” có “i” thì buộc phải có âm đầu ghép với nó thì mới thành tiếng mới.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">         <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Ví dụ</em>:   Buổi chiều, kiên cường, thanh kiếm,… .</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">             Trước khi giáo viên đọc cho học sinh viết một từ giáo viên hướng dẫn cho học sinh hiểu nghĩa của từ đó bằng cách mô tả sơ lược hoặc đặt câu hỏi với từ đó giúp học sinh “liên tưởng” hoặc “so sánh” ngắn gọn về chữ khó viết ngay trong khi đọc chính tả.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">      <em style="border: 0px; font-size: inherit; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Ví dụ:</em> Giáo viên đọc một từ có hình thức ngữ âm là “za” thì học sinh sẻ rất lúng túng trong việc xác định hình thức chữ viết của từ này. Nhưng để học sinh dễ dàng viết đúng chính tả thì giáo viên đọc là “gia đình” hoặc “da thịt” hay “ra vào”(kết hợp hướng dẫn để học sinh dễ phân biệt hình thức chữ viết d/ gi/ r).</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">             Đối với học sinh lớp Một phần lớn các cách ghi nhớ quy tắc chính tả là ghi nhớ máy móc mà chưa đề cao lắm đến ghi nhớ có ý thức. Tuy nhiên nó là cơ sở quan trọng ban đầu để học sinh học tốt chính tả ở các lớp trên. Chính vì thế mỗi giáo viên chủ nhiệm lớp Một phải thật sự quan tâm đến từng học sinh thì mối có kết quả.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">             Việc hướng dẫn học sinh tiểu học nói chung và học sinh lớp Một nói riêng ghi nhớ các quy tắc chính tả là một vấn đề cần được quan tâm thường xuyên. Đòi hỏi mỗi giáo viên không chỉ hướng dẫn các em lĩnh hội được kiến thức, kỹ năng,…, mà cần có lương tâm, tình yêu nghề và trách nhiệm cao.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: justify; vertical-align: baseline;">             Trên đây là kinh nghiệm nhỏ của tôi khi hướng dẫn học sinh lớp Một ghi nhớ quy tắc chính tả. Hy vọng sẽ được các bạn đồng nghiệp gần xa góp ý bổ sung để giúp học sinh không chỉ ở những vùng học sinh phát âm phương ngữ lệch chuẩn; không những đối với học sinh lớp Một mà đối với tất cả học sinh tiểu học ở mọi miền trên đất nước ghi nhớ quy tắc chính tả tốt hơn.</div> <div style="background-color: white; border: 0px; font-family: Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 16px; line-height: 28px; margin-bottom: 20px; outline: 0px; padding: 0px; text-align: right; vertical-align: baseline;"> <span style="border: 0px; font-size: inherit; font-weight: 700; margin: 0px; outline: 0px; padding: 0px; vertical-align: baseline;">Tác giả bài viết: </span>Trần Thị Yến</div>

Giúp học sinh lớp 1 ghi nhớ chính tả

Chúng ta đều biết, thuật ngữ “ Chính tả ” hiểu theo nghĩa gốc là “ Phép viết đúng” hay “ Cách viết chữ được coi là chuẩn”. Chính tả là hệ th...

Read more »

Rèn chính tả cho học sinh tiểu học – Các biện pháp tiến hành

<div style="text-align: justify;"> Trong quá trình dạy học để khắc phục được lỗi chính tả cho học sinh thì việc phân loại học sinh theo các lỗi chính tả học sinh thường hay mắc phải là việc làm đầu tiên để giáo viên có cơ sở lập ra kế hoạch chữa lỗi chính tả cho các em<b>. Có hai loại lỗi chính tả phổ biến, đó là</b>: lỗi chính tả theo <b>phương ngữ</b> và loại lỗi do học sinh <b>không nắm vững qui tắc chính tả</b>.</div> <br /> <br /> <table align="center" cellpadding="0" cellspacing="0" class="tr-caption-container" style="margin-left: auto; margin-right: auto; text-align: center;"><tbody> <tr><td style="text-align: center;"><a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEjM4957-c-lD7JmETobJ9tNJNCGFDpoHhDUAEHZ7VDLjKSKTxRjdls4ZDG9rn_m3XWpCF9v2IKXAKbpeLs2dLyE7plQTchIWYtcZ6s71Jv4Nmw7f3VSzdGSw0UrovIEdbh29uZfBI131w4/s1600/ren-chinh-ta.jpg" imageanchor="1" style="margin-left: auto; margin-right: auto;"><img border="0" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEjM4957-c-lD7JmETobJ9tNJNCGFDpoHhDUAEHZ7VDLjKSKTxRjdls4ZDG9rn_m3XWpCF9v2IKXAKbpeLs2dLyE7plQTchIWYtcZ6s71Jv4Nmw7f3VSzdGSw0UrovIEdbh29uZfBI131w4/s1600/ren-chinh-ta.jpg" /></a></td></tr> <tr><td class="tr-caption" style="text-align: center;">Ảnh minh họa</td></tr> </tbody></table> <div style="text-align: justify;"> <b>Tiến hành rèn chính tả:</b></div> <div style="text-align: justify;"> Sau khi phân loại, điều tra việc rèn cho học sinh nắm vững quy tắc chính tả thì chúng ta dễ dàng thực hiện được qua cách xây dựng các qui tắc chính tả và giúp học sinh ghi nhớ.</div> <div style="text-align: justify;"> Ví dụ: viết “g” trước: a, ă, â, o, ô, ơ, u ,ư; viết “gh” trước: e, ê, i</div> <div style="text-align: justify;"> Đối với các học sinh mắc các loại lỗi chính tả theo phương ngữ thì các loại lỗi các em thường viết sai như: s/x; ch/tr; r/d/gi; an/ang; dấu hỏi/dấu ngã…</div> <div style="text-align: justify;"> Chính vì những lý do trên, khi đọc mẫu cho học sinh viết chính tả, giáo viên phải đọc đúng và chuẩn xác. Nếu giáo viên đọc không đúng, không chuẩn thì học sinh sẽ viết sai lại càng sai nhiều hơn. Những ảnh hưởng của phương ngữ trong quá trình đọc cho học sinh viết chính tả sẽ dẫn đến hiệu quả dạy học chính tả kém.</div> <div style="text-align: justify;"> Đến phần hướng dẫn chính tả, giáo viên cung cấp cho học sinh các qui tắc chính tả, các mẹo chính tả hoặc có thể giải nghĩa một số từ ngữ để học sinh khắc sâu các hiện tượng chính tả.</div> <div style="text-align: justify;"> Ví dụ: Khi hướng dẫn học sinh viết từ: “nghĩ ngợi” thì giáo viên hướng dẫn cách viết theo nhóm thanh điệu: huyền-ngã-nặng/sắc-hỏi-ngang; khác với cách viết từ “nghỉ ngơi” (chú ý những trường hợp ngoại lệ).</div> <div style="text-align: justify;"> Giáo viên cho học sinh đọc thầm bài chính tả và tự nêu lên những từ ngữ mà các em cảm thấy khó viết. Giáo viên viết toàn bộ từ lên bảng, cho học sinh phân tích, so sánh để nắm vững cách viết.</div> <div style="text-align: justify;"> Ví dụ: Viết tiếng “trường” – học sinh phân tích: viết tr + ương + dấu huyền</div> <div style="text-align: justify;"> Sau khi học sinh phân tích xong, giáo viên cho học sinh đọc lại từ mà học sinh đã phân tích để cho học sinh nắm vững cách đọc đúng, từ đó viết đúng. Sau đó, giáo viên cho học sinh viết lại những từ đó vào bảng con nhằm để tái hiện lại cách viết từ ngữ đó.</div> <div style="text-align: justify;"> Đầu năm học, giáo viên cho mỗi học sinh chuẩn bị một cuốn: “Sổ tay chính tả” để sau khi viết bảng con xong thì học sinh mở sổ tay ra ghi lại những từ mà học sinh đã luyện viết nhằm để ghi nhớ và khắc sâu những hiện tượng chính tả đó và tránh viết sai ở lần sau.</div> <div style="text-align: justify;"> Chính vì vậy, khi dạy chính tả, giáo viên có thể tùy thuộc vào đặc điểm phương ngữ của học sinh lớp mình dạy mà lựa chọn những từ ngữ luyện viết đúng để các em luyện tập cho phù hợp.</div> <div style="text-align: justify;"> Trong phần chấm chữa bài chính tả, ngoài những học sinh đến lượt chấm thì giáo viên nên chấm bài mà những học sinh thường mắc nhiều lỗi chính tả. Từ đó, giáo viên kịp thời nhận xét và chữa lỗi cho các em; chỉ rõ cho các em thấy những lỗi viết sai của mình hoặc hướng dẫn cho các em tự chữa lỗi của mình hoặc có thể nhờ một học sinh khá giỏi giúp cho các em chữa lỗi.</div> <div style="text-align: justify;"> Đối với bài viết mẫu của giáo viên trên bảng phụ để hướng dẫn cho học sinh chữa lỗi thì chữ viết của giáo viên phải rõ ràng, đúng theo mẫu chữ đã qui định; thực hiện theo phương châm: “Mỗi thầy, cô giáo là một tấm gương sáng cho học sinh noi theo”. Để làm được điều đó, mỗi thầy cô giáo phải ra sức luyện tập chữ viết của mình.</div> <div style="text-align: justify;"> <b>Các bài tập chính tả</b></div> <div style="text-align: justify;"> Các bài tập dạy học sinh chính tả là một hình thức đưa học sinh vào hoạt động thực hành và viết chính tả có ý thức. Chỉ có thông qua con đường luyện tập thực hành thì mới hình thành được năng lực viết chính tả cho học sinh một cách có hiệu quả. Để có hiệu quả thì việc luyện tập phải có mục đích, phải có nội dung và hình thức luyện tập phong phú và đa dạng.</div> <div style="text-align: justify;"> Có một số bài tập âm vần có thể là bắt buộc đối với tất cả các đối tượng học sinh nhưng cũng có thể là bài tập lựa chọn cho học sinh theo từng vùng phương ngữ được đặt trong dấu ngoặc đơn. Đây là nội dung dạy học thể hiện rõ nhất quan điểm dạy học chính tả theo phương ngữ.</div> <div style="text-align: justify;"> Khi hướng dẫn học sinh làm bài tập chính tả âm vần, đối với những bài tập bắt buộc tất cả các đối tượng học sinh đều phải làm, nhưng đối với những bài tập lựa chọn, giáo viên không nên quá “cứng nhắc” theo chương trình của Bộ đưa ra mà giáo viên nên căn cứ vào đặc điểm chính tả của học sinh lớp mình phụ trách để lựa chọn những bài tập sao cho phù hợp. Nếu những bài tập nào, giáo viên thấy không phù hợp với tình hình học sinh thì có thể biên soạn lại nội dung bài tập mới thay thế bài tập trong sách giáo khoa.</div> <div style="text-align: justify;"> Ví dụ: Tuần 20 – Bài “Trên đường mòn Hồ Chí Minh” (Tiếng Việt 3)</div> <div style="text-align: justify;"> <b>Phần bài tập âm vần:</b> Điền vào chỗ trống: s/x; uôc/uôt.</div> <div style="text-align: justify;"> Đây là bài tập lựa chọn, giáo viên phải lựa chọn 1 trong 2 cặp âm vần đó để cho học sinh viết hoặc là s/x hoặc là uôc/uôt.</div> <div style="text-align: justify;"> Đối với tiết chính tả có liền 2 bài tập lựa chọn thì giáo viên có thể chọn cho học sinh làm 1 trong 2 bài tập. Nhưng nếu trong bài tập có chỗ không phù hợp thì giáo viên có thể biên soạn lại.</div> <div style="text-align: justify;"> Ví dụ: Tuần 23 – Bài “Nghe nhạc” (Tiếng Việt 3)</div> <div style="text-align: justify;"> Có 2 bài tập lựa chọn, giáo viên có thể chọn cho học sinh làm bài tập 2: Điền vào chỗ trống: l hay n; uc hay ut.</div> <div style="text-align: justify;"> Nhưng nếu học sinh không viết sai l và n thì giáo viên có thể biên soạn lại nội dung bài tập như sau:</div> <div style="text-align: justify;"> <b>Điền vào chỗ trống</b></div> <div style="text-align: justify;"> a. ch hay tr:</div> <div style="text-align: justify;"> - Buổi …iều; thủy …iều.</div> <div style="text-align: justify;"> - …ong chóng; …ong suốt</div> <div style="text-align: justify;"> b. uc hay ut:</div> <div style="text-align: justify;"> - cây tr. .. ; chim c. ..</div> <div style="text-align: justify;"> - ông b…. ; b…. giảng</div> <div style="text-align: justify;"> Khi thực hiện bài tập để học sinh khỏi thấy giờ học buồn chán và tẻ nhạt. Giáo viên nên thay đổi hình thức luyện tập cho học sinh như: Tổ chức cho học sinh làm bài tập cá nhân; làm bài theo cặp hoặc theo nhóm. Bài làm có thể trình bày vào vở bài tập,vào bảng con, bảng lớp, bảng quay hoặc giấy khổ to.</div> <div style="text-align: justify;"> Có thể, trong cùng một lớp, giáo viên giao cho học sinh này làm bài tập a, học sinh kia làm bài tập b tùy theo lỗi phát âm và lỗi chính tả của từng học sinh. Hoặc có đôi lúc, giáo viên biến bài tập thành một trò chơi để học sinh “Học mà chơi, chơi mà học”.</div> <div style="text-align: justify;"> Ví dụ: giáo viên chuẩn bị một loạt các thẻ từ, trên đó có ghi những từ ngữ chứa cặp âm vần nào đó để học sinh làm luyện tập. Giáo viên yêu cầu học sinh chọn và phân loại những từ nào viết đúng, những từ nào viết sai. Cho học sinh thi đua giữa các nhóm, nhóm nào làm đúng, nhanh thì nhóm đó thắng.</div> <div style="text-align: justify;"> Sau khi học sinh trình bày kết quả bài tập, thì một lần nữa giáo viên khắc sâu lại các quy tắc chính tả và các mẹo chính tả có liên quan đến bài tập.</div> <div style="text-align: justify;"> Cuối giờ học, giáo viên cho học sinh viết lại những lỗi chính tả mà học sinh đã mắc phải đã chữa lỗi vào dưới bài chính tả học sinh đã viết. Khi soạn bài, giáo viên soạn thêm một số bài tập chính tả theo phương ngữ để học sinh luyện tập ở nhà. Giáo viên sẽ chữa các bài tập này vào tiết học sau.</div> <div style="text-align: justify;"> Trên đây là một số kinh nghiệm tôi đã đúc kết được trong quá trình dạy học chính tả. Tùy vào hoàn cảnh giảng dạy cụ thể mà mỗi giáo viên nên tổ chức một giờ dạy theo trình tự hợp lý. Điều quan trọng là phải xuất phát từ đặc điểm ngôn ngữ của học sinh lớp mình phụ trách mà giáo viên lựa chọn nội dung và phương pháp dạy học cho thích hợp. Hiệu quả của một giờ dạy chính tả không chỉ được đo bằng qui trình dạy học và kết quả chấm bài của học sinh trong một tiết học mà còn được đo bằng kết quả hình thành kỹ năng chính tả cho học sinh theo từng khu vực phương ngữ cụ thể sau quá trình dạy học.</div> <div style="text-align: justify;"> <b><i>Huỳnh Văn Đông</i></b></div> <div style="text-align: justify;"> (Trường Tiểu học Hòa Thuận, thị trấn Chợ Lầu, huyện Bắc Bình, tỉnh Bình Thuận)</div>

Rèn chính tả cho học sinh tiểu học – Các biện pháp tiến hành

Trong quá trình dạy học để khắc phục được lỗi chính tả cho học sinh thì việc phân loại học sinh theo các lỗi chính tả học sinh thường hay ...

Read more »